Buka menu utama
Bagi kerajaan lama Sarawak, lihat Kerajaan Sarawak.

Kerajaan Sarawak adalah pihak berkuasa yang memerintah Sarawak, salah satu daripada 13 negeri Malaysia, yang berpusat di Kuching, ibu negeri. Kerajaan Sarawak mematuhi dan diwujudkan oleh Perlembagaan Persekutuan Malaysia, undang-undang tertinggi Malaysia, dan Perlembagaan Sarawak, undang-undang tertinggi Negeri.

Kerajaan Sarawak
Coat of arms of Sarawak.svg
Gambaran keseluruhan
Dibentuk22 Julai 1963 (56 tahun yang lalu) (1963-07-22)
Di bawah bidang kuasaSarawak
Ibu pejabatKuching, Sarawak, Malaysia
Belanjawan tahunanRM 11.614 billion (2019)
Menteri bertanggungjawab
Eksekutif agensi
  • Tan Sri Datuk Amar Haji Morshidi Abdul Ghani, Setiausaha Kerajaan Negeri
Agensi indukKerajaan Malaysia
Agensi anak
  • 11 kementerian
Tapak webwww.sarawak.gov.my

Kerajaan negeri hanya mempunyai dua cabang: eksekutif dan perundangan. Sarawak tidak mempunyai cawangan kehakiman kerana federalisasi sistem mahkamah di Malaysia. Walaupun Sarawak mempunyai bidang kuasa ke atas Syariah dan Mahkamah Anak Negeri (dan undang-undang masing-masing),[1][2] kedua-dua mahkamah masih dianggap sebagai sebahagian daripada cawangan eksekutif negeri.

PerundanganSunting

Badan perundangan negeri terdiri daripada hanya sebuah rumah unicameral yang dipanggil Dewan Undangan Negeri. Kesemua 82 Ahli Dewan Undangan dipilih dari daerah ahli tunggal oleh hak pilih dewasa sejagat. Majelis mengikuti sistem multi-parti dan badan pentadbir dipilih melalui sistem pertama yang lalu. Walau bagaimanapun, Negeri itu boleh melantik sehingga 6 anggota Majlis yang dicalonkan berdasarkan syarat-syarat yang disediakan oleh Perlembagaan Negeri.

Majlis mempunyai mandat maksimum lima tahun oleh undang-undang. Gabenor boleh membubarkan badan perundangan negeri pada bila-bila masa dan biasanya berbuat demikian atas nasihat Ketua Menteri.

EksekutifSunting

KabinetSunting

Rencana utama: Kabinet Sarawak

Kuasa eksekutif terletak pada Kabinet yang diketuai oleh Ketua Menteri. Perlembagaan Negeri menetapkan bahawa Ketua Menteri mestilah ahli Dewan Undangan Negeri yang, pada pendapat Yang di-Pertua Negeri, memerintahkan majoriti di Dewan Undangan Negeri. Kabinet dipilih di kalangan anggota Dewan Undangan Negeri dan bertanggungjawab kepada badan itu. Cabang eksekutif kerajaan terdiri daripada Ketua Menteri sebagai ketua kerajaan, diikuti oleh berbagai menteri Kabinet.

Jabatan negeri, agensi dan syarikatSunting

Sejak 13 Mei 2016, Kerajaan Sarawak terdiri daripada kementerian-kementerian berikut, yang kemudian dibahagikan kepada jabatan, agensi (ditandakan dengan *) dan syarikat milik kerajaan (ditandakan dengan **):

Jabatan Ketua MenteriSunting

  • Pejabat Ketua Menteri
  • Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri
  • Timbalan Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri (Transformasi Sosioekonomi)
  • Timbalan Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri (Transformasi Luar Bandar)
  • Timbalan Pejabat Setiausaha Kerajaan Negeri (Transformasi Prestasi Prestasi dan Perkhidmatan)
  • Pejabat Setiausaha Kewangan Negeri
  • Dewan Peguam Negara
  • Tabung Baitulmal
  • Pihak Berkuasa Pembangunan Bintulu
  • Pusat Kecemerlangan Teknikal **
  • Pusat Pengurusan Moden **
  • Majlis untuk Kastam dan Tradisi Asli
  • Pentadbiran Bahagian (termasuk Pejabat Pemastautin, Pejabat Daerah dan Pejabat Subdistrict)
  • Jabatan Hal Ehwal Islam
  • Jabatan Mufti
  • Unit Pentadbiran Am
  • Unit Audit Dalaman
  • Dewan Bandaraya Kuching Utara *
  • Majlis Bandaraya Kuching Selatan *
  • Mahkamah Anak Negeri
  • Perbadanan Pembangunan Ekonomi Sarawak *
  • Sarawak Incorporated Sdn. Bhd. **
  • Majlis Sumber Teknologi Maklumat Sarawak *
  • Sarawak Information Systems Sdn. Bhd. **
  • Majlis Islam Sarawak *
  • Unit Sumber Manusia Negeri
  • Unit Pemantauan Pelaksanaan Negeri
  • Unit Perancang Negeri
  • Unit Protokol dan Perhubungan Awam Negeri
  • Unit Keselamatan Negeri
  • Unit Pemodenan Perkhidmatan Negeri
  • Jabatan Perbendaharaan Negeri
  • Jabatan Kehakiman Syariah
  • Unit Pembangunan Tenaga Kerja

Kementerian Pemodenan Pertanian dan Ekonomi Luar BandarSunting

  • Jabatan Pertanian
  • Pertubuhan Peladang Negeri *

Kementerian Perancangan Sumber dan Alam SekitarSunting

  • Jabatan Perhutanan
  • Jabatan Tanah dan Ukur
  • Pihak Berkuasa Tanah dan Pembangunan *
  • Lembaga Sumber Asli dan Alam Sekitar *
  • Pusat Biodiversiti Sarawak *
  • Perbadanan Perhutanan Sarawak *
  • Perbadanan Pembangunan Industri Kayu Sarawak *
  • Lab Makmal Penyelidikan Tropika Sarawak

Kementerian Kerajaan TempatanSunting

Kementerian Belia, Sukan dan PerpaduanSunting

  • Sarawak Sports Corporation*
  • Sultan Iskandar Planetarium*

Kementerian Perumahan dan PerbandaranSunting

  • Perbadanan Pembangunan Perumahan *
  • Tribunal untuk Tuntutan Pembeli Perumahan

Kementerian Pelancongan, Kesenian dan KebudayaanSunting

  • Jabatan Muzium
  • Biro Konvensyen Sarawak *
  • Majlis Kraf Sarawak
  • Lembaga Pelancongan Sarawak *

Kementerian Pembangunan Infrastruktur dan PengangkutanSunting

  • Brooke Dockyard and Engineering Works Corporation **
  • Jabatan Kerja Raya
  • Lembaga Pelabuhan (Miri, Kuching, Rajang, Tanjung Manis) *
  • Lembaga Sungai Sarawak *

Kementerian Kemudahan AwamSunting

  • LAKU Management Sdn. Bhd.**
  • Rural Water Supply Department
  • Sarawak Energy Bhd.**
  • Water Boards (Kuching, Sibu)*

Kementerian Pembangunan Perindustrian dan Keusahawanan, Perdagangan dan PelaburanSunting

  • CRAUN Research**

Kementerian Kebajikan, Wanita dan Kesejahteraan MasyarakatSunting

Badan bukan MenteriSunting

  • Yayasan Sarawak*
  • Perpustakaan Negeri Sarawak*
  • Dewan Undangan Negeri
  • Istana Negeri
  • Suruhanjaya Perkhidmatan Awam Negeri
  • Lembaga Pembangunan Koridor Serantau*

Ketua KerajaanSunting

Rencana utama: Ketua Menteri Sarawak

Ketua Menteri Sarawak adalah ketua kerajaan Sarawak yang tidak langsung. Beliau secara rasminya dilantik oleh Gabenor, yang dalam penghakiman Tuan Yang Terutama berkemungkinan akan memberi keyakinan kepada majoriti anggota Dewan Undangan Negeri. Beliau mengetuai Kabinet Negeri, yang anggotanya dilantik oleh Yang di-Pertua Negeri atas nasihat Ketua Menteri. Ketua Menteri dan Kabinetnya bertanggungjawab secara kolektif kepada Dewan Undangan Negeri. Jabatan Ketua Menteri adalah badan dan kementerian di mana Ketua Menteri menjalankan fungsinya dan kuasa.

RujukanSunting

  1. ^ Kedua-dua mahkamah berada di bawah bidang kuasa Ketua Menteri.
  2. ^ Perlembagaan Persekutuan, Jadual Kesembilan, Senarai IIA, Perkara 13.