Perbezaan antara semakan "Emosi pada haiwan"

tiada ringkasan suntingan
(Mencipta laman baru dengan kandungan '{{Emosi}} '''Emosi pada haiwan''' ialah perasaan subjektif dan emosi yang dialami oleh vertebrat bukan manusia dan, lebih dikontroversikan, anggota lain ala...')
 
[[Fail:Three elephant's curly kisses.jpg|thumb|300px|right|{{Center|Gajah berinteraksi}}]]
{{Emosi}}
{{Etologi}}
'''Emosi pada haiwan''' ialah perasaan subjektif dan emosi yang dialami oleh vertebrat bukan manusia dan, lebih dikontroversikan, anggota lain alam haiwan. Emosi boleh diperihalkan sebagai [[pengalaman subjektif|pengalaman]] [[kesedaran|sedar]] [[kesubjektifan|subjektif]] yang terutamanya bercirikan [[ekspresi emosi|ekspresi]] [[psikofisiologi]], [[metabolisme|tindak balas biologi]], dan [[keadaan mental (nyahkekaburan)|keadaan mental]].
 
[[Charles Darwin]] merupakan salah seorang ahli sains pertama untuk mengarang tentang kewujudan dan sifat emosi pada haiwan bukan manusia. Pendekatan pemerhatian inipemerhatiannya, yang kadang-kadang merupakan pendekatan anekdot, telah berkembang menjadi pendekatan sains pacuan hipotesis yang lebih teguh. Beberapa ujian seperti ujian bias kognisi dan model ketidakupayaan terpelajar telah dikembangkan. Hipotesis umum yang berkait untuk berhubung kait antara manusia dengan haiwan bukan manusia juga menyokong dakwaan bahawa haiwan bukan manusia boleh merasai emosi dan bahawa emosi manusia berubah ansur daripada mekanisme sama.<ref>{{Petik jurnal|first=J.|last=Panksepp|title=Toward a general psychobiological theory of emotions|journal=Behavioral and Brain Sciences|volume=5|issue=3|year=1982|pages=407–422|doi=10.1017/S0140525X00012759}}</ref><ref>{{Petik web|url=http://www.bristol.ac.uk/news/2010/7165.html|title=Emotions help animals to make choices (keluaran akhbar)|year=2010|publisher=Universiti Bristol|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref><ref>{{Petik buku|title=Animals, Ethics and Trade: The Challenge of Animal Sentience|editor=Jacky Turner and Joyce D'Silva|year=2006|publisher=Earthscan|url=http://books.google.dk/books?id=Jl6cejHNQQUC&lpg=PA27&ots=l_BjHThXMA&dq=animal%20emotions%20&lr&pg=PA28#v=onepage&q=animal%20emotions&f=false|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref><ref>{{Petik web|url=http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=grief-creature-compassion-how-to-identify-grief-in-animals|author=Wong, K.|title=How to identify grief in animals|publisher=Scientific American|year=2013|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref> Beberapa ujian, seperti ujian [[bias kognisi]] dan model-model [[ketidakupayaan terpelajar]], telah dikembangkan. Bias-bias kognisi (perasaan optimisme atau pesimisme) telah ditunjukkan dalam julat spesies luas termasuk tikus, anjing, kucing, beruk resus, biri-biri, [[ayam|anak ayam]], perling,<ref name="Rygula"/> babi<ref>{{Petik jurnal|first1=C.|last1=Douglas|first2=M.last2=Bateson|first3=C.|last3=Walsh|first4=A.|last4=Béduéc|first5=S.A.|last5=Edwards|title=Environmental enrichment induces optimistic cognitive biases in pigs|journal=Applied Animal Behaviour Science|volume=139|issue=1–2|year=2012|pages=65–73|doi=10.1016/j.applanim.2012.02.018}}</ref> dan lebah madu.<ref name="Bateson"/>
Kemungkinan bahawa haiwan bukan manusia merasai emosi dinafikan oleh orang ikutan satu pendekatan [[behaviorisme|ahli behaviorisme]] yang menanyakan pertanyaan berikut: Mengapakah patut manusia mempostulatkan [[kesedaran haiwan|kesedaran]] dan semua implikasi mirip manusianya pada haiwan untuk menjelaskan sesetengah tingkah laku, sekiranya [[model rangsangan–gerak balas|rangsangan–gerak balas]] semata-mata ialah penjelasan cukup untuk menghasilkan kesan sama? Kebolehan haiwan lain untuk merasai emosi juga telah dipersoalkan oleh ahli behaviorisme radikal pada asas bahawa emosi adalah tidak sejagat, juga antara manusia; bahawa pentafsiran tingkah laku haiwan adalah [[antropomorfisme|antropomorfik]]; dan bahawa takrifannya kekurangan keteguhan.
 
Sesetengah ahli [[behaviorisme]] mendakwa [[model rangsangan–gerak balas|model-model rangsangan–gerak balas]] menyediakan penjelasan cukup untuk tingkah laku haiwan yang telah diperihalkan beremosi, dan bahawa pempostulatan bahawa [[kesedaran haiwan|haiwan adalah sedar]] tidak diperlukan. Ahli behaviorisme lain selanjutnYa mempersoalkan sama ada haiwan merasai emosi pada dasar bahawa emosi adalah tidak sejagat sungguhpun sesama manudia, bahawa pentafsiran tingkah laku haiwan adalah [[antropomorfisme|antropomorfik]], dan bahawa takrifan emosi kekurangan keteguhan.
[[Charles Darwin]] merupakan salah seorang ahli sains pertama untuk mengarang tentang kewujudan dan sifat emosi pada haiwan bukan manusia. Pendekatan pemerhatian ini, yang kadang-kadang merupakan pendekatan anekdot, telah berkembang menjadi pendekatan sains pacuan hipotesis yang lebih teguh. Beberapa ujian seperti ujian bias kognisi dan model ketidakupayaan terpelajar telah dikembangkan. Hipotesis umum yang berkait untuk berhubung kait antara manusia dengan haiwan bukan manusia juga menyokong dakwaan bahawa haiwan bukan manusia boleh merasai emosi dan bahawa emosi manusia berubah ansur daripada mekanisme sama.<ref>{{Petik jurnal|first=J.|last=Panksepp|title=Toward a general psychobiological theory of emotions|journal=Behavioral and Brain Sciences|volume=5|issue=3|year=1982|pages=407–422|doi=10.1017/S0140525X00012759}}</ref><ref>{{Petik web|url=http://www.bristol.ac.uk/news/2010/7165.html|title=Emotions help animals to make choices (keluaran akhbar)|year=2010|publisher=Universiti Bristol|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref><ref>{{Petik buku|title=Animals, Ethics and Trade: The Challenge of Animal Sentience|editor=Jacky Turner and Joyce D'Silva|year=2006|publisher=Earthscan|url=http://books.google.dk/books?id=Jl6cejHNQQUC&lpg=PA27&ots=l_BjHThXMA&dq=animal%20emotions%20&lr&pg=PA28#v=onepage&q=animal%20emotions&f=false|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref><ref>{{Petik web|url=http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=grief-creature-compassion-how-to-identify-grief-in-animals|author=Wong, K.|title=How to identify grief in animals|publisher=Scientific American|year=2013|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref>
 
Bias-bias kognisi, iaitu perasaan optimisme atau pesimisme, telah ditunjukkan dalam julat spesies luas termasuk tikus, anjing, kucing, beruk resus, biri-biri, [[ayam|anak ayam]], perling,<ref name="Rygula"/> babi<ref>{{Petik jurnal|first1=C.|last1=Douglas|first2=M.last2=Bateson|first3=C.|last3=Walsh|first4=A.|last4=Béduéc|first5=S.A.|last5=Edwards|title=Environmental enrichment induces optimistic cognitive biases in pigs|journal=Applied Animal Behaviour Science|volume=139|issue=1–2|year=2012|pages=65–73|doi=10.1016/j.applanim.2012.02.018}}</ref> dan lebah madu.<ref name="Bateson"/>
 
==Lihat juga==
* [[Altruisme pada haiwan]]
* [[Empati#Pada haiwan]]
* [[Evolusi emosi]]
* [[Kesakitan pada haiwan]]
* [[Kesedaran haiwan]]
* [[Kesedaran kendiri#Pada haiwan]]
* [[Ketakutan#Pada haiwan]]
* [[Kognisi haiwan]]
* [[Komunikasi haiwan]]
* [[Neuroetologi]]
* [[Pelukisan monyet]]
* [[Sistem ganjaran#Haiwan lawan manusia]]
* [[Thomas Nagel]] (kertas seminal, "Apakah rasanya menjadi kelawar?")
* [[Tingkah laku seks haiwan#Seks untuk keseronokan]]
 
==Rujukan==
 
==Bacaan lanjut==
* {{Petik buku|url=http://books.google.com/?id=x1bbhp_f9pQC&dq=emotion+animals+date:2006-2008|title=The Emotional Lives of Animals| first=M.|last=Bekoff|coauthorsauthor2=[[Jane Goodall]]|isbn=1-57731-502-2|year=2007}}
* Holland, J. (2011). [http://www.amazon.com/dp/B0057X4AUQ Unlikely Friendships]: 50 Remarkable Stories from the Animal Kingdom.
* Swirski, P. (2011). "You'll Never Make a Monkey Out of Me or Altruism, Proverbial Wisdom, and Bernard Malamud's ''God's Grace''." ''American Utopia and Social Engineering in Literature, Social Thought, and Political History.'' New York, Routledge.
 
{{Kognisi haiwan}}
{{EmosiPengaki-emosi}}
 
{{DEFAULTSORT:Emosi Pada Haiwan}}
30,840

suntingan