Penerbangan 8501 Indonesia AirAsia: Perbezaan antara semakan

tiada ringkasan suntingan
(→‎Penumpang dan kru: Sebenarnya sekumpulan kru penerbangan ialah anak kapal)
Tiada ringkasan suntingan
{{Infobox Country or territory
{{semasa|Rencana insiden penerbangan}}
|native_name = ''Repúbliká ng̃ Pilipinas''<br />Republik Filipina<br><big>ريڤوبليك فيليڤينا<big/>
{{Infobox aircraft occurrence
| common_name = Filipina
| name = Penerbangan 8501 Indonesia AirAsia
| image_flag = Flag of the Philippines.svg
| image =Indonesia_AirAsia_Airbus_A320-216;_PK-AXC@SIN;07.08.2011_617eo_(6068918367).jpg
| image_coat =
| caption = PK-AXC, pesawat yang hilang, pada 2011
| national_motto = ''Maka-Diyos, Makatao, Makakalikasan, at Makabansa''<br /><small>([[terjemahan]]: "Untuk Tuhan, Untuk Rakyat, Untuk Alam, dan Untuk Negara")</small>
| date = {{start date|2014|12|28|df=y}}
| image_map = LocationPhilippines.png
| summary = [[Senarai kehilangan di udara|Hilang]]
| national_anthem = ''[[Lupang Hinirang]]'' (Tanah Terpilih)
| occurrence_type = insiden
| official_languages = [[Bahasa Filipina]], [[Bahasa Inggeris|Bahasa Inggeris]]*
| site = [[Selat Karimata]], ke arah timur [[Pulau Belitung]] dan arah barat wilayah [[Kalimantan]]<ref name="Karimata">{{cite web|url=http://news.detik.com/read/2014/12/30/165006/2790306/10/kri-bung-tomo-evakuasi-lebih-dari-40-jenazah-penumpang-airasia|title=detikNews: TNI AL: KRI Bung Tomo Evakuasi Jenazah Penumpang AirAsia dan Dibawa ke Pangkalan Bun|publisher=detikNews|accessdate=30 Disember 2014}}</ref>
| capital = [[Manila]]
| coordinates = {{coord|-3.3708|109.6911|dim:500km_region:ID_type:event|display=inline,title}}<ref name="AvHerald">{{cite web|url=http://avherald.com/h?article=47f6abc7&opt=0|title=Crash: Indonesia Asia A320 over Java Sea on Dec 28th 2014, aircraft went missing believed to have impacted waters|author=Simon Hradecky|date=30 Disember 2014|work=[[The Aviation Herald]] |accessdate=30 Disember 2014}}</ref>
| latd=14|latm=35|latNS=N|longd=121|longm=0|longEW=E
| origin = [[Lapangan Terbang Antarabangsa Juanda]], Surabaya, Indonesia
| largest_city = [[Bandar Quezon]]
| destination = [[Lapangan Terbang Changi Singapura]]
| religion = [[Katolik]]
| passengers = 155
| government_type = [[Republik]]
| crew = 7
| leader_title1 = [[Senarai Presiden Filipina|Presiden]]
| injuries =
| leader_title2 = [[Senarai Naib Presiden Filipina|Naib Presiden]]
| fatalities =7 <!--JANGAN menukar nombor ini ke 40. Nombor itu ialah akibat kesalahfahaman penghubungan antara pegawai-pegawai dan tidak benar.-->(ditentu)<ref>{{cite web |url=http://www.stuff.co.nz/world/asia/64544747/airasia-flight-qz8501-bodies-pulled-from-wreckage |title=AirAsia flight QZ8501 crash: debris does belong to missing plane, missing plane found and 'emergency slide and plane door' spotted |work=StuffNZ |author=Michael Bachelard |date=30 Disember 2014}}</ref><br />162 (semua; dianggap)
| leader_title3 = [[Senat Filipina]]
| missing =
| leader_title4 = [[Dewan Perwakilan Filipina|Speaker Dewan]]
| survivors =
| aircraft_typeleader_title5 = [[KeluargaMahkamah AirbusAgung A320#A320Filipina|AirbusKetua A320-216Hakim]]
| leader_name1 = [[Noynoy Aquino|Benigno S. C. Aquino III]]
| operator = [[Indonesia AirAsia]]
| leader_name2 = [[Jejomar Binay]]
| tail_number = PK-AXC
| leader_name3 = [[Juan Ponce-Enrile]]
| leader_name4 = [[Feliciano Belmonte]]
| leader_name5 = [[Renato Corona]]
| area = 300,000
| areami² = 115,831
| area_rank = 72
| area_magnitude = 1 E11
| percent_water = 0.6
| population_estimate = 85,236,913
| population_estimate_year = 2006
| population_estimate_rank = 12
| population_census = 76,504,077
| population_census_year = 2000
| population_density = 276
| population_densitymi² = 715
| population_density_rank = 42
| GDP_PPP_year = 2005
| GDP_PPP = $451 billion
| GDP_PPP_rank = 25
| GDP_PPP_per_capita = $4,923
| GDP_PPP_per_capita_rank = 102
| GDP_nominal = $98,731 [[billion]] |
| GDP_nominal_rank = 51 |
| GDP_nominal_year = 2005 |
| GDP_nominal_per_capita = $1,168 |
| GDP_nominal_per_capita_rank = 120 |
| HDI_year = 2006
| HDI = 0.763
| HDI_rank = 84
| HDI_category = <font color="#ffcc00">sederhana</font>
| sovereignty_type = [[Kemerdekaan]]
| sovereignty_note = daripada [[Sepanyol]] dan [[Amerika Syarikat|A.S.]]
| established_event1 = [[Deklarasi Kemerdekaan Filipina|Diisytiharkan]]
| established_date1 = [[12 Jun]] [[1898]]
| established_event2 = [[Akta Tydings-McDuffie|Pemerintahan sendiri]]
| established_date2 = [[24 Mac]] [[1934]]
| established_event3 = [[Hari Persahabatan Filipina-Amerika|Diiktiraf]]
| established_date3 = [[4 Julai]] [[1946]]
| established_event4 = [[Perlembagaan Filipina|Perlembagaan terkini]]
| established_date4 = [[2 Februari]] [[1987]]
| currency = [[Peso Filipina]] (Piso)
| currency_code = PHP
| time_zone = [[Waktu Standard Filipina|PST]]
| utc_offset = +8
| time_zone_DST =
| utc_offset_DST =
| cctld = [[.ph]]
| calling_code = 63
| ISO_3166-1_alpha2 = PH
| ISO_3166-1_alpha3 = PHL
| ISO_3166-1_numeric = 608
| sport_code = PHI (IOC & FIFA), PHL (ISO 3166-1)
| vehicle_code = RP
| footnotes = * [[Bahasa Cebu]], [[Bahasa Ilokano]], [[Bahasa Hiligaynon]], [[Bahasa Bikol]], [[Bahasa Waray-Waray]], [[Bahasa Kapampangan]], [[Bahasa Pangasinan]], [[Bahasa Kinaray-a]], [[Bahasa Maranao]], [[Bahasa Maguindanao]], [[Bahasa Tagalog]], [[Bahasa Tausug]] bagi wilayah Sulu, [[Bahasa Bajau/Badjaw/Badjao]] bagi wilayah Tawi-Tawi dan [[Bahasa Yakan]] bagi wilayah Basilan seterusnya merupakan bahasa rasmi bagi wilayah masing-masing. [[Bahasa Sepanyol]], [[Bahasa Melayu]] dan [[Bahasa Arab]] sebagai bahasa pilihan dan sukarela.
}}
'''Republik Filipina''' merupakan sebuah [[negara kepulauan]] yang terletak di bahagian barat [[Lautan Pasifik]] dan terletak kira-kira 100 kilometer dari tanah besar [[Asia]]. Negara ini mempunyai pengaruh keagaaman, kebudayaan dan cara hidup yang kuat dari negara [[Sepanyol]] dan [[Amerika Syarikat]] memandangkan telah dijajah selama hampir empat abad oleh kuasa besar tersebut. Filipina adalah salah satu dari hanya dua negara (satu lagi adalah [[Timor Leste]]) sahaja yang penduduknya majoriti menganuti agama [[Kristian]] di benua Asia di mana agama [[Islam]], [[Hindu]] atau [[Buddha]] lebih popular.
'''Penerbangan 8501 Indonesia AirAsia''' ('''QZ8501'''/'''AWQ8501''') ialah penerbangan [[Airbus A320-216]] [[Indonesia AirAsia]] yang hilang dalam perjalanan ke [[Singapura]] dari [[Surabaya]], Indonesia pada 28 Disember 2014<ref name=Reuters>{{cite news|title=AirAsia flight QZ8501 loses contact with air traffic control|url=http://www.cbc.ca/news/world/airasia-flight-qz8501-loses-contact-with-air-traffic-control-1.2884831|accessdate=28 Disember 2014|agency=[[Reuters]]|date=28 Disember 2014}}</ref> dengan 155 penumpang dan 7 krew di dalamnya.<ref name=ABC>{{cite news |last1=Schabner |first1=Dean |last2=McGuire |first2=Bill |last3=Candea |first3=Ben |date=28 Disember 2014 |title=Search and Rescue Operation Resume for Missing AirAsia Jet |url=http://abcnews.com/International/passenger-plane-missing-pacific/story?id=27856490 |work=ABC News |accessdate=28 Disember 2014 }}</ref> Indonesia AirAsia ialah sebuah anggota gabungan [[syarikat penerbangan tambang murah]] Malaysia, [[AirAsia]].
 
Dahulu, Filipina merupakan antara negara paling maju di rantau [[Asia Tenggara]], namun sekarang telah ketinggalan di belakang apabila pertumbuhan ekonominya semakin merosot dan masalah penyelewengan yang berleluasa. Hari ini Filipina menikmati pertumbuhan ekonomi yang sederhana disebabkan peyumbangan tenaga kerja yang banyak di luar negara, pertambahan pelaburan ke atas industri teknologi maklumat, dan tenaga kerja yang murah.
==Kehilangan==
{{multiple image
| direction = vertical
| width = 350
| footer = Laluan penerbangan (atas) ditindih di atas imej satelit inframerah garis-wap-air warna-palsu pada 07:32 WIB (bawah). Biru melambangkan suhu lebih panas, manakala merah dan hitam melambangkan bahagian atas awan-awan altitud tinggi
| image1 = QZ8501 flight path.png
| alt1 =
| caption1 =
| image2 = Air Asia QZ8501 Flight Path and Satellite Imagery.jpg
| alt2 =
| caption2 =
}}
Penerbangan ini berlepas dari [[Lapangan Terbang Antarabangsa Juanda]], Surabaya, pada 05:35 pagi [[Waktu Indonesia Barat]] (WIB, UTC+7), dan telah dijadualkan mendarat di [[Lapangan Terbang Changi Singapura]] pada 08:30 [[Waktu Piawai Singapura]] (SST, UTC+8).<ref name=Flightradar24>{{cite web|title=QZ8501 / Indonesia AirAsia|url=http://www.flightradar24.com/flight/qz8501|website=FlightRadar24|accessdate=28 December 2014}}</ref> Kapal terbang ini berada di bawah kawalan trafik udara Indonesia ketika ia meminta kebenaran untuk memesong dari laluan penerbangan asal disebabkan keadaan cuaca yang tidak baik.<ref>{{cite web|title=AirAsia jet carrying 162 missing on way to Singapore - CNN.com|url=http://www.cnn.com/2014/12/27/world/asia/airasia-missing-plane/index.html|website=CNN|accessdate=28 Disember 2014}}</ref> Juruterbang meminta untuk terbang lebih tinggi pada altitud 38,000 kaki (11,600 m) untuk mengelak awan tebal,<ref name="BBC News 28122014">{{cite news|title=Indonesia AirAsia flight QZ8501 to Singapore missing|url=http://www.bbc.com/news/world-asia-30614627|accessdate=28 Disember 2014|work=BBC News}}</ref> namun ketinggian akhir yang dinyatakan oleh transponder dan dikumpul oleh [[Flightradar24]] ialah 32,000 kaki (9,750 m).<ref name=Flightradar24 /> Kapal terbang ini terputus hubungan dengan kawalan trafik udara pada 06:17 WIB{{efn|Menurut kenyataan AirAsia, masa putus hubungan sepatutnya 07:24 WIB.<ref name="facebook">{{cite web|url=https://www.facebook.com/notes/airasia/updated-statement-qz8501/10152667884908742|title=[Updated statement] QZ8501|date=28 Disember 2014|website=AirAsia Facebook page|accessdate=28 Disember 2014}}</ref> Namun, laporan-laporan bercanggah daripada pihak berkuasa penerbangan Indonesia menyatakan ia berlaku lebih awal pada 06:17 WIB.<ref name="cnn">{{cite web|url=http://edition.cnn.com/2014/12/27/world/asia/airasia-missing-plane/|title=AirAsia jet with 162 on board goes missing on way to Singapore|date=28 Disember 2014|website=CNN International Edition|accessdate=28 Disember 2014}}</ref>}} ketika melalui di atas [[Laut Jawa]] di antara [[Kalimantan]] (Borneo) dan [[Jawa]], sedang ia masih berada di bawah kawalan trafik udara Indonesia pada altitud dan kelajuan penerbangan normal.<ref>{{cite web|title=AirAsia (Indonesia) Flight QZ8501 Incident|url=http://www.transportmalaysia.com/news/2014/12/28/airasia-indonesia-flight-qz8501-incident/|website=Transport Malaysia|accessdate=28 Disember 2014}}</ref> Analisis meteorologi menunjukkan bahawa pesawat tersebut sedang merentasi awan ribut beberapa minit sebelum kehilangannya.<ref>{{cite web|title=AirAsia Flight 8501:Preliminary meteorological analysis - Weather Graphics|url=http://www.weathergraphics.com/awq8501/|website=Weather Graphics|accessdate=28 Disember 2014}}</ref>
 
Masalah utama yang dihadapi Filipina kini ialah tuntutan puak pemisah Islam di pulau [[Mindanao]] di bahagian selatan untuk berpisah dari Filipina, ancaman puak [[komunis]] di utara, dan kerosakan habitat dan alam sekitar disebabkan oleh pencemaran dan pembangunan yang tidak dirancang.
Tiada isyarat kecemasan dihantar daripada pesawat yang hilang tersebut, menurut Jabatan Pengangkutan Indonesia.<ref>{{Cite web|url = http://uk.reuters.com/article/2014/12/28/uk-indonesia-airplane-idUKKBN0K601G20141228|title = AirAsia flight carrying 162 people goes missing in Southeast Asia - officials|date = 28 Disember 2014|accessdate = 28 Disember 2014|website = Reuters|publisher = Reuters|last = Nusatya|first = Chris|first2 = Randy|last2 = Fabi}}</ref><ref>{{Cite web|url = http://www.abc.net.au/news/2014-12-28/air-asia-flight-loses-contact-with-air-traffic-control/5990424|title = Live: AirAsia flight from Indonesia to Singapore loses contact with air traffic control|date = 28 Disember 2014|accessdate = 28 Disember 2014|website = ABC News (Australia)|publisher = Australian Broadcasting Corporation|last = |first = }}</ref>
 
===Garis masa kehilangan pesawat===
{| class="wikitable" style="margin:left; text-align: center; font-size:90%;"
|+
|-
! style="width:80px;" rowspan="2"| Masa berlalu ([[ISO 8601|JJ:MM]]) || colspan="3"| Masa || rowspan="2"| Kejadian
|-
! style="width:80px;"| [[UTC]]
! style="width:80px;"| [[Waktu Indonesia Barat|WIB]]<br />UTC+7
! style="width:80px;"| [[Waktu Piawai Singapura|SST]]<br />UTC+8
|-
| rowspan=2 | 00:00
| style="background:#E0E0C0;font-size:90%; padding-top:0; font-size:80%; padding-bottom:0;" | '''27 Disember'''
| colspan="2" style="background:#E0E0C0;font-size:80%; padding-top:0; padding-bottom:0;"| '''28 Disember'''
| style="text-align:left;" rowspan=2 | Pesawat berlepas dari [[Lapangan Terbang Antarabangsa Juanda]]<ref name=Flightradar24>{{cite web|title=QZ8501 / Indonesia AirAsia|url=http://www.flightradar24.com/flight/qz8501|website=FlightRadar24|accessdate=28 Disember 2014}}</ref>
|-
| 22:35
| 05:35
| 06:35
|-
| 00:42
| 23:17
| 06:17
| 07:17
| style="text-align:left;" | Hilang daripada radar kawalan trafik udara Indonesia<ref name="cnn">{{cite web|url=http://edition.cnn.com/2014/12/27/world/asia/airasia-missing-plane/|title=AirAsia jet with 162 on board goes missing on way to Singapore|date=28 Disember 2014|website=CNN International Edition|accessdate=28 Disember 2014}}</ref>
|-
| 00:49
| 23:24
| 06:24
| 07:24
| style="text-align:left;" | Hubungan radio dengan kawalan trafik udara terputus<ref name="cnn" />
|-
| rowspan="2" | 01:55
| style="background:#E0E0C0;font-size:80%; padding-top:0; padding-bottom:0;" | '''28 Disember'''
| rowspan="2" | 07:30
| rowspan="2" | 08:30
| rowspan="2" style="text-align:left;" | Pesawat terlepas pendaratan yang dijadualkan di [[Lapangan Terbang Changi Singapura]] (WSSS)<ref name=Flightradar24>{{cite web|title=QZ8501 / Indonesia AirAsia|url=http://www.flightradar24.com/flight/qz8501|website=FlightRadar24|accessdate=28 Disember 2014}}</ref>
|-
| 00:30
|}
 
==Pesawat Sejarah ==
Pesawat ini ialah pesawat [[Keluarga Airbus A320#A320|Airbus A320-216]]<ref group="lower-alpha">Pesawat ini ialah pesawat model Airbus A320-200; angka 16 menyatakan ia dilengkapi dengan enjin CFM International CFM56-5B6.</ref> dengan [[nombor siri]] 3648, dan [[Pendaftaran pesawat|didaftarkan]] sebagai PK-AXC. Ia pertama kali terbang pada 25 September 2008, dan dihantar sebagai pesawat baru ke AirAsia pada 15 Oktober 2008. Pesawat ini telah mengumpul kira-kira 23,000 jam penerbangan dalam kira-kira 13,600 penerbangan. Ia telah melalui penyelenggaran terjadualnya yang terkini pada 16 November 2014.<ref name="facebook">{{cite web|url=https://www.facebook.com/notes/airasia/updated-statement-qz8501/10152667884908742|title=[Updated statement] QZ8501|date=28 Disember 2014|website=Laman Facebook AirAsia|accessdate=28 Disember 2014}}</ref> Pesawat ini digerakkan oleh dua enjin [[CFM International CFM56|CFM International CFM56-5B6]] dan diatur untuk menampung 180 penumpang.<ref>{{cite web |url= http://www.airasia.com/id/en/inflight-comforts/seat-options.page |title= Seat options |publisher= Indonesia AirAsia |accessdate= 28 Disember 2014}}</ref>
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Sejarah Filipina]]''
==Penumpang dan anak kapal==
{| class="sortable wikitable" style="float:right;"
|-
|+Penumpang atas pesawat mengikut kerakyatan<ref name="facebook2">{{cite web|title=[Updated statement] QZ8501 (as at 6:54pm, GMT+8)|url=https://www.facebook.com/notes/airasia/updated-statement-qz8501-as-at-654pm-gmt8/10152668456948742|website=AirAsia Facebook|accessdate=28 December 2014|date=28 December 2014}}</ref>
|-
!Negara
!Bil.
|-
|{{flag|Indonesia}}{{efn|149 penumpang dan 6 anak kapal, termasuk Kapten Iriyanto}}
| style="text-align:center;"|155
|-
|{{flag|Korea Selatan}}
| style="text-align:center;"|3
|-
|{{Flag|Perancis}}{{efn|1 anak kapal, juruterbang kedua Rémi Emmanuel Plesel}}
| style="text-align:center;"|1
|-
|{{flag|Malaysia}}
| style="text-align:center;"|1
|-
| {{flag|Singapura}}
| style="text-align:center;"|1
|-
| {{flag|United Kingdom}}
| style="text-align:center;"|1
|- class="sortbottom"
| '''Jumlah'''
| style="text-align:center;"|'''162'''
|}
AirAsia telah mengeluarkan senarai kerakyatan 162 penumpang dan anak kapal yang termasuk 144 orang dewasa, 17 kanak-kanak dan seorang bayi. Anak kapal di kabin terdiri daripada empat pramugari. Tambahan lagi, AirAsia mempunyai seorang jurutera penerbangan sebagai sebahagian daripada anak kapal.<ref>{{cite web|url=http://crisis.airasia.com/index.html|title=Indonesia AirAsia Flight QZ8501|author=AirAsia|publisher=|accessdate=28 Disember 2014}}</ref>
 
Negara ini mendapat nama '''Philippines''' (Filipina) dari penjajah Sepanyol yang mengambil nama raja mereka pada ketika itu iaitu, Raja Philip II. Nama ini diberikan oleh penjelajah Sepanyol, [[Ruy Lopez de Villabolos]] pada mulanya hanya ditujukan kepada [[Pulau Leyte]] dan [[Pulau Samar]] sahaja, tetapi lama kelamaan nama "Las Islas Filipinas" digunakan untuk merujuk keseluruhan kepulauan tersebut. Lama sebelum itu nama yang pernah digunakan adalah "Islas del Poniente" yang bermaksud ''Kepulauan Di Bahagian Barat'' atau nama yang diberikan oleh [[Ferdinand Magellan]], penjelajah pertama Eropah kesitu iaitu, "San Lazaro".
Juruterbang yang mengendali penerbangan ini adalah:<ref>{{cite news|title=LIVE BLOG: AirAsia QZ8501 from Indonesia to Singapore missing|url=http://www.channelnewsasia.com/news/singapore/liveblog-airasia-qz8501/1553132.html|accessdate=28 Disember 2014|publisher=Channel NewsAsia|date=28 Disember 2014}}</ref>
* Kapten Iriyanto, yang mempunyai 20,537 jam penerbangan, 6,100 daripadanya adalah bersama Indonesia AirAsia di dalam Airbus A320.
* Pegawai pertama Rémi Emmanuel Plesel, yang memiliki 2,275 jam penerbangan bersama Indonesia AirAsia.<ref>{{cite web|url=http://crisis.airasia.com/index.html|title=Indonesia AirAsia Flight QZ8501|author=AirAsia|publisher=|accessdate=28 Disember 2014}}</ref>
 
==Nota Politik ==
{{utama|Politik Filipina}}
<references group="lower-alpha" />
 
Filipina adalah kerajaan berbentuk [[negara kesatuan|kesatuan]] [[sistem berpresiden|berpresiden]], dengan [[Presiden Filipina|Presiden]] merupakan [[ketua negara]] dan [[ketua kerajaan]] serentak, selain merupakan [[panglima besar]] angkatan tentera. Presiden dipilih melalui undian popular untuk enam tahun, dan bebas untuk melantik dan mengetuai [[kabinet]] sendiri <ref name="About">[http://www.gov.ph/aboutphil/general.asp About the Philippines] [http://www.gov.ph Gov.Ph]. Accessed 15 September 2006</ref>.
==Rujukan==
 
{{reflist}}
[[Kongres Filipina|Kongres]] [[dwidewan]] Filipina terdiri dari [[Senat Filipina|Senat]] (dewan atas) dan [[Dewan Perwakilan Filipina]] (dewan bawah). Kuasa [[kehakiman]] pula terletak di bawah [[Mahkamah Agung Filipina|Mahkamah Agung]], yang terdiri dari [[Hakim Besar]] dan empat belas hakim lain, semuanya dilantik oleh Presiden berdasarkan pencalonan Majlis Peguam dan Kehakiman <ref name="About"/>.
{{stub}}
 
Filipina merupakan salah satu pengasas dan ahli aktif [[Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu]] (PBB), selain ahli pengasas [[Persatuan Negara-negara Asia Tenggara]] (ASEAN). Filipina juga merupakan ahli [[Sidang Kemuncak Asia Timur]] (EAS), [[Kerja Sama Ekonomi Asia Pasifik]] (APEC), [[Kesatuan Latin]] dan [[G24]]. Negara ini juga merupakan sekutu bukan-NATO utama A.S. dan pada masa yang sama merupakan ahli [[Pergerakan Negara-Negara Berkecuali]] (NAM) <ref name="About"/>.
 
Filipina terlibat dalam pertikaian bertindih keatas kedaulatan [[Kepulauan Spratly]] dan [[Beting Scarborough]] yang juga dituntut secara sebahagian atau keseluruhan oleh negara [[China]], [[Taiwan]], [[Vietnam]], [[Brunei Darussalam]] dan juga [[Malaysia]]. Ia juga menuntut kedaulatan ke atas wilayah Malaysia, [[Sabah]], secara sebahagian atau keseluruhan sebagai sebahagian dari wilayah kekuasaan [[Kesultanan Sulu]] yang sekarang adalah sebahagian dari negara Filipina. <ref>[http://www.epilipinas.com/SabahClaim.htm Philippines' Claim to Sabah] [http://www.epilipinas.com]</ref>.
 
== Daerah ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Daerah di Filipina]]''
 
== Geografi ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Geografi Filipina]]''
 
== Ekonomi ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Ekonomi Filipina]]''
 
Filipina terkenal dengan pertanian padi bukitnya. Ini diperkenalkan kira-kira 2,000 tahun lalu oleh puak [[Batad]]. Padi-padi bukit tersebut terletak di lereng-lereng [[Gunung Ifugao]], dan terletak di ketinggian sehingga 5,000 kaki dari aras laut. Keluasannya mencakupi 4,000 batu persegi serta diusahakan secara tradisional tanpa penggunaan jentera. Ia diiktiraf sebagai salah satu Warisan Dunia oleh [[UNESCO]] (United Nations Educational, Scientific, and Cultural Organization) pada tahun 1995.
 
== Demografi ==
 
'' Untuk rencana lanjutan, lihat [[Demografi Filipina]]''
 
Filipina mempunyai kira-kira 85 juta penduduk mengikut perangkaan banci 2005.
 
== Budaya ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Budaya di Filipina]]''
 
Kebanyakan masyarakat Filipina gemar menyanyi serta menari pada setiap kali pesta keramaian. Salah satu adalah '''Tarian buluh''' yang memerlukan pergerakan kaki yang pantas untuk menari.
 
'''Bahay Kubo''' merupakan rumah tradisional yang terkenal di Filipina. Ia diperbuat daripada gabungan daun pokok kelapa, nipah, dan buluh. Terdapat juga tanglung yang digubah berbentuk bintang yang disebut sebagai '''Parol''', yang secara kebiasaannya digantung di hadapan rumah-rumah terutamanya ketika meraikan perayaan [[Hari Krismas]] atau hari-hari keagamaan besar yang lain, kebanyakan penduduk gemar menjadikan Parol sebagai salah satu hiasan di hadapan rumah mereka.
 
Alat muzik '''Organ buluh''', adalah antara alatan tradisional di sana diperbuat dengan menggunakan hampir 1,000 batang buluh.
 
== Makanan ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Makanan di Filipina]]''
 
'''Halo halo''' merupakan salah satu pencuci mulut yang terkenal di Filipina terutamanya pada musim panas. Halo halo mengandungi isi nangka, isi kelapa, kacang goreng, keladi, kastard, santan kelapa, dan perahan limau bercampur ais bersama aiskrim di atasnya.
 
'''Lanzones''' merupakan sejenis buah-buahan. Rupanya agak kecil, manis serta berwarna coklat. Keistimewaan buah ini adalah ia dapat menghalau nyamuk yang berada di sekeliling kita.
 
'''Lechón '''
[[File:Head of lechon pig.JPG|thumb|200x200px]]
Hidangan masyhur lechón ialah babi panggang keseluruhan. Masakan ini berasal dari zaman penjajahan sepanyol dan kini menjadi satu hidangan paling masyur di Filipina. Hidangan ini mempunyai babi seluruh panggang dimasak di atas arang. Selain itu, ia adalah satu hidangan kebangsaan di Filipina dengan Cebu yang diakui mempunyai babi yang terbaik mutunya di dunia.{{fact}}
 
== Pengangkutan ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Pengangkutan di Filipina]]''
 
Di Filipina, masyarakatnya menggunakan '''jeepney''' sebagai pengangkutan awam. Anda pasti akan berasa rimas apabila menaiki kenderaan ini. Mana tidaknya, setiap kali menaiki jeepney pasti sentiasa penuh sesak dengan orang ramai yang berpusu-pusu untuk turut sama menaikinya.
 
== Pakaian ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Pakaian di Filipina]]''
 
Setiap kali diadakan pesta keramaian, lelaki di sana akan memakai pakaian yang dinamakan '''Barong Tagalog''' (Baju Tagalog). Pakaian istimewa ini diperbuat daripada kain yang dihasilkan daripada pokok pisang dan pokok nenas. Manakala, kaum wanitanya pula memakai gaun yang dipanggil '''Maria Clara'''.
 
== Lihat juga ==
 
* [[Komunikasi di Filipina]]
* [[Pelancongan di Filipina]]
* [[Ketenteraan di Filipina]]
* [[Hubungan Luar Filipina]]
 
== Rujukan ==
{{reflist|2}}
 
== Pautan luar ==
{{Portal|Filipina}}
{{Kategori Commons|Philippines|Filipina}}
* [http://www.philippines-travel-guide.de Filipina Travel]
* [http://www.freeworldmaps.net/asia/philippines/map.html Physical Map of the Philippines]
 
{{Philippines political divisions}}
{{Negara Negara Asia}}
{{Negara-negara Kepulauan Melayu}}
{{ASEAN}}
{{Pergerakan Negara-Negara Berkecuali}}
{{APEC}}
 
[[Kategori:Filipina|*]]
[[Kategori:Negara Asia Tenggara]]
[[Kategori:Ahli ASEAN]]
 
{{Link GA|en}}
{{Link GA|es}}{{Infobox Country or territory
|native_name = ''Repúbliká ng̃ Pilipinas''<br />Republik Filipina<br><big>ريڤوبليك فيليڤينا<big/>
| common_name = Filipina
| image_flag = Flag of the Philippines.svg
| image_coat =
| national_motto = ''Maka-Diyos, Makatao, Makakalikasan, at Makabansa''<br /><small>([[terjemahan]]: "Untuk Tuhan, Untuk Rakyat, Untuk Alam, dan Untuk Negara")</small>
| image_map = LocationPhilippines.png
| national_anthem = ''[[Lupang Hinirang]]'' (Tanah Terpilih)
| official_languages = [[Bahasa Filipina]], [[Bahasa Inggeris|Bahasa Inggeris]]*
| capital = [[Manila]]
| latd=14|latm=35|latNS=N|longd=121|longm=0|longEW=E
| largest_city = [[Bandar Quezon]]
| religion = [[Katolik]]
| government_type = [[Republik]]
| leader_title1 = [[Senarai Presiden Filipina|Presiden]]
| leader_title2 = [[Senarai Naib Presiden Filipina|Naib Presiden]]
| leader_title3 = [[Senat Filipina]]
| leader_title4 = [[Dewan Perwakilan Filipina|Speaker Dewan]]
| leader_title5 = [[Mahkamah Agung Filipina|Ketua Hakim]]
| leader_name1 = [[Noynoy Aquino|Benigno S. C. Aquino III]]
| leader_name2 = [[Jejomar Binay]]
| leader_name3 = [[Juan Ponce-Enrile]]
| leader_name4 = [[Feliciano Belmonte]]
| leader_name5 = [[Renato Corona]]
| area = 300,000
| areami² = 115,831
| area_rank = 72
| area_magnitude = 1 E11
| percent_water = 0.6
| population_estimate = 85,236,913
| population_estimate_year = 2006
| population_estimate_rank = 12
| population_census = 76,504,077
| population_census_year = 2000
| population_density = 276
| population_densitymi² = 715
| population_density_rank = 42
| GDP_PPP_year = 2005
| GDP_PPP = $451 billion
| GDP_PPP_rank = 25
| GDP_PPP_per_capita = $4,923
| GDP_PPP_per_capita_rank = 102
| GDP_nominal = $98,731 [[billion]] |
| GDP_nominal_rank = 51 |
| GDP_nominal_year = 2005 |
| GDP_nominal_per_capita = $1,168 |
| GDP_nominal_per_capita_rank = 120 |
| HDI_year = 2006
| HDI = 0.763
| HDI_rank = 84
| HDI_category = <font color="#ffcc00">sederhana</font>
| sovereignty_type = [[Kemerdekaan]]
| sovereignty_note = daripada [[Sepanyol]] dan [[Amerika Syarikat|A.S.]]
| established_event1 = [[Deklarasi Kemerdekaan Filipina|Diisytiharkan]]
| established_date1 = [[12 Jun]] [[1898]]
| established_event2 = [[Akta Tydings-McDuffie|Pemerintahan sendiri]]
| established_date2 = [[24 Mac]] [[1934]]
| established_event3 = [[Hari Persahabatan Filipina-Amerika|Diiktiraf]]
| established_date3 = [[4 Julai]] [[1946]]
| established_event4 = [[Perlembagaan Filipina|Perlembagaan terkini]]
| established_date4 = [[2 Februari]] [[1987]]
| currency = [[Peso Filipina]] (Piso)
| currency_code = PHP
| time_zone = [[Waktu Standard Filipina|PST]]
| utc_offset = +8
| time_zone_DST =
| utc_offset_DST =
| cctld = [[.ph]]
| calling_code = 63
| ISO_3166-1_alpha2 = PH
| ISO_3166-1_alpha3 = PHL
| ISO_3166-1_numeric = 608
| sport_code = PHI (IOC & FIFA), PHL (ISO 3166-1)
| vehicle_code = RP
| footnotes = * [[Bahasa Cebu]], [[Bahasa Ilokano]], [[Bahasa Hiligaynon]], [[Bahasa Bikol]], [[Bahasa Waray-Waray]], [[Bahasa Kapampangan]], [[Bahasa Pangasinan]], [[Bahasa Kinaray-a]], [[Bahasa Maranao]], [[Bahasa Maguindanao]], [[Bahasa Tagalog]], [[Bahasa Tausug]] bagi wilayah Sulu, [[Bahasa Bajau/Badjaw/Badjao]] bagi wilayah Tawi-Tawi dan [[Bahasa Yakan]] bagi wilayah Basilan seterusnya merupakan bahasa rasmi bagi wilayah masing-masing. [[Bahasa Sepanyol]], [[Bahasa Melayu]] dan [[Bahasa Arab]] sebagai bahasa pilihan dan sukarela.
}}
'''Republik Filipina''' merupakan sebuah [[negara kepulauan]] yang terletak di bahagian barat [[Lautan Pasifik]] dan terletak kira-kira 100 kilometer dari tanah besar [[Asia]]. Negara ini mempunyai pengaruh keagaaman, kebudayaan dan cara hidup yang kuat dari negara [[Sepanyol]] dan [[Amerika Syarikat]] memandangkan telah dijajah selama hampir empat abad oleh kuasa besar tersebut. Filipina adalah salah satu dari hanya dua negara (satu lagi adalah [[Timor Leste]]) sahaja yang penduduknya majoriti menganuti agama [[Kristian]] di benua Asia di mana agama [[Islam]], [[Hindu]] atau [[Buddha]] lebih popular.
 
Dahulu, Filipina merupakan antara negara paling maju di rantau [[Asia Tenggara]], namun sekarang telah ketinggalan di belakang apabila pertumbuhan ekonominya semakin merosot dan masalah penyelewengan yang berleluasa. Hari ini Filipina menikmati pertumbuhan ekonomi yang sederhana disebabkan peyumbangan tenaga kerja yang banyak di luar negara, pertambahan pelaburan ke atas industri teknologi maklumat, dan tenaga kerja yang murah.
 
Masalah utama yang dihadapi Filipina kini ialah tuntutan puak pemisah Islam di pulau [[Mindanao]] di bahagian selatan untuk berpisah dari Filipina, ancaman puak [[komunis]] di utara, dan kerosakan habitat dan alam sekitar disebabkan oleh pencemaran dan pembangunan yang tidak dirancang.
 
 
== Sejarah ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Sejarah Filipina]]''
 
Negara ini mendapat nama '''Philippines''' (Filipina) dari penjajah Sepanyol yang mengambil nama raja mereka pada ketika itu iaitu, Raja Philip II. Nama ini diberikan oleh penjelajah Sepanyol, [[Ruy Lopez de Villabolos]] pada mulanya hanya ditujukan kepada [[Pulau Leyte]] dan [[Pulau Samar]] sahaja, tetapi lama kelamaan nama "Las Islas Filipinas" digunakan untuk merujuk keseluruhan kepulauan tersebut. Lama sebelum itu nama yang pernah digunakan adalah "Islas del Poniente" yang bermaksud ''Kepulauan Di Bahagian Barat'' atau nama yang diberikan oleh [[Ferdinand Magellan]], penjelajah pertama Eropah kesitu iaitu, "San Lazaro".
 
== Politik ==
{{utama|Politik Filipina}}
 
Filipina adalah kerajaan berbentuk [[negara kesatuan|kesatuan]] [[sistem berpresiden|berpresiden]], dengan [[Presiden Filipina|Presiden]] merupakan [[ketua negara]] dan [[ketua kerajaan]] serentak, selain merupakan [[panglima besar]] angkatan tentera. Presiden dipilih melalui undian popular untuk enam tahun, dan bebas untuk melantik dan mengetuai [[kabinet]] sendiri <ref name="About">[http://www.gov.ph/aboutphil/general.asp About the Philippines] [http://www.gov.ph Gov.Ph]. Accessed 15 September 2006</ref>.
 
[[Kongres Filipina|Kongres]] [[dwidewan]] Filipina terdiri dari [[Senat Filipina|Senat]] (dewan atas) dan [[Dewan Perwakilan Filipina]] (dewan bawah). Kuasa [[kehakiman]] pula terletak di bawah [[Mahkamah Agung Filipina|Mahkamah Agung]], yang terdiri dari [[Hakim Besar]] dan empat belas hakim lain, semuanya dilantik oleh Presiden berdasarkan pencalonan Majlis Peguam dan Kehakiman <ref name="About"/>.
 
Filipina merupakan salah satu pengasas dan ahli aktif [[Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu]] (PBB), selain ahli pengasas [[Persatuan Negara-negara Asia Tenggara]] (ASEAN). Filipina juga merupakan ahli [[Sidang Kemuncak Asia Timur]] (EAS), [[Kerja Sama Ekonomi Asia Pasifik]] (APEC), [[Kesatuan Latin]] dan [[G24]]. Negara ini juga merupakan sekutu bukan-NATO utama A.S. dan pada masa yang sama merupakan ahli [[Pergerakan Negara-Negara Berkecuali]] (NAM) <ref name="About"/>.
 
Filipina terlibat dalam pertikaian bertindih keatas kedaulatan [[Kepulauan Spratly]] dan [[Beting Scarborough]] yang juga dituntut secara sebahagian atau keseluruhan oleh negara [[China]], [[Taiwan]], [[Vietnam]], [[Brunei Darussalam]] dan juga [[Malaysia]]. Ia juga menuntut kedaulatan ke atas wilayah Malaysia, [[Sabah]], secara sebahagian atau keseluruhan sebagai sebahagian dari wilayah kekuasaan [[Kesultanan Sulu]] yang sekarang adalah sebahagian dari negara Filipina. <ref>[http://www.epilipinas.com/SabahClaim.htm Philippines' Claim to Sabah] [http://www.epilipinas.com]</ref>.
 
== Daerah ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Daerah di Filipina]]''
 
== Geografi ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Geografi Filipina]]''
 
== Ekonomi ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Ekonomi Filipina]]''
 
Filipina terkenal dengan pertanian padi bukitnya. Ini diperkenalkan kira-kira 2,000 tahun lalu oleh puak [[Batad]]. Padi-padi bukit tersebut terletak di lereng-lereng [[Gunung Ifugao]], dan terletak di ketinggian sehingga 5,000 kaki dari aras laut. Keluasannya mencakupi 4,000 batu persegi serta diusahakan secara tradisional tanpa penggunaan jentera. Ia diiktiraf sebagai salah satu Warisan Dunia oleh [[UNESCO]] (United Nations Educational, Scientific, and Cultural Organization) pada tahun 1995.
 
== Demografi ==
 
'' Untuk rencana lanjutan, lihat [[Demografi Filipina]]''
 
Filipina mempunyai kira-kira 85 juta penduduk mengikut perangkaan banci 2005.
 
== Budaya ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Budaya di Filipina]]''
 
Kebanyakan masyarakat Filipina gemar menyanyi serta menari pada setiap kali pesta keramaian. Salah satu adalah '''Tarian buluh''' yang memerlukan pergerakan kaki yang pantas untuk menari.
 
'''Bahay Kubo''' merupakan rumah tradisional yang terkenal di Filipina. Ia diperbuat daripada gabungan daun pokok kelapa, nipah, dan buluh. Terdapat juga tanglung yang digubah berbentuk bintang yang disebut sebagai '''Parol''', yang secara kebiasaannya digantung di hadapan rumah-rumah terutamanya ketika meraikan perayaan [[Hari Krismas]] atau hari-hari keagamaan besar yang lain, kebanyakan penduduk gemar menjadikan Parol sebagai salah satu hiasan di hadapan rumah mereka.
 
Alat muzik '''Organ buluh''', adalah antara alatan tradisional di sana diperbuat dengan menggunakan hampir 1,000 batang buluh.
 
== Makanan ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Makanan di Filipina]]''
 
'''Halo halo''' merupakan salah satu pencuci mulut yang terkenal di Filipina terutamanya pada musim panas. Halo halo mengandungi isi nangka, isi kelapa, kacang goreng, keladi, kastard, santan kelapa, dan perahan limau bercampur ais bersama aiskrim di atasnya.
 
'''Lanzones''' merupakan sejenis buah-buahan. Rupanya agak kecil, manis serta berwarna coklat. Keistimewaan buah ini adalah ia dapat menghalau nyamuk yang berada di sekeliling kita.
 
'''Lechón '''
[[File:Head of lechon pig.JPG|thumb|200x200px]]
Hidangan masyhur lechón ialah babi panggang keseluruhan. Masakan ini berasal dari zaman penjajahan sepanyol dan kini menjadi satu hidangan paling masyur di Filipina. Hidangan ini mempunyai babi seluruh panggang dimasak di atas arang. Selain itu, ia adalah satu hidangan kebangsaan di Filipina dengan Cebu yang diakui mempunyai babi yang terbaik mutunya di dunia.{{fact}}
 
== Pengangkutan ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Pengangkutan di Filipina]]''
 
Di Filipina, masyarakatnya menggunakan '''jeepney''' sebagai pengangkutan awam. Anda pasti akan berasa rimas apabila menaiki kenderaan ini. Mana tidaknya, setiap kali menaiki jeepney pasti sentiasa penuh sesak dengan orang ramai yang berpusu-pusu untuk turut sama menaikinya.
 
== Pakaian ==
 
''Untuk rencana lanjutan, lihat [[Pakaian di Filipina]]''
 
Setiap kali diadakan pesta keramaian, lelaki di sana akan memakai pakaian yang dinamakan '''Barong Tagalog''' (Baju Tagalog). Pakaian istimewa ini diperbuat daripada kain yang dihasilkan daripada pokok pisang dan pokok nenas. Manakala, kaum wanitanya pula memakai gaun yang dipanggil '''Maria Clara'''.
 
== Lihat juga ==
 
* [[Komunikasi di Filipina]]
* [[Pelancongan di Filipina]]
* [[Ketenteraan di Filipina]]
* [[Hubungan Luar Filipina]]
 
== Rujukan ==
{{reflist|2}}
 
== Pautan luar ==
{{Portal|Filipina}}
{{Kategori Commons|Philippines|Filipina}}
* [http://www.philippines-travel-guide.de Filipina Travel]
* [http://www.freeworldmaps.net/asia/philippines/map.html Physical Map of the Philippines]
 
{{Philippines political divisions}}
{{Negara Negara Asia}}
{{Negara-negara Kepulauan Melayu}}
{{ASEAN}}
{{Pergerakan Negara-Negara Berkecuali}}
{{APEC}}
 
[[Kategori:Filipina|*]]
[[Kategori:Negara Asia Tenggara]]
[[Kategori:Ahli ASEAN]]
 
{{Link GA|en}}
{{Link GA|es}}
20

suntingan