Buka menu utama

Perubahan

411 bait dibuang, 1 bulan lalu
Membaiki penggunaan bahasa yang rosak
| binomial_authority = [[Carolus Linnaeus|L.]]
}}
Bawang putih (''Allium sativum'') merupakan sejenis [[tumbuhan]] dari keluarga Alliaceae sama seperti lain-lain jenisgenus [[bawang]] iaitusama seperti [[bawang besar]], [[bawang merah]], [[lik|bawang perai,]] , dandan [[kucai]]. Bawang putih telah ditanam dan digunakan oleh manusia semenjaksejak beribu tahun duludahulu dalam [[perubatan]] dan [[masakan]]. <ref>[http://books.google.com.my/books?id=UQIfGMUtCO4C&pg=PA169&dq=pokok+bawang+putih&hl=en&sa=X&ei=VXEQUed4ipCuB963gbAP&ved=0CDwQ6AEwAzge#v=onepage&q=pokok%20bawang%20putih&f=false Traditional Malay Medicinal Plants, By Muhamad Zakaria & Mustafa Ali Mohd]</ref>Bawang putih sepertimempunyai jugadaun bawangyang merah dan bawang besar mempunyai daunpanjang dan [[bebawang]] yang berada dalam tanah yang cetek sahaja. Berbeza dengan bawang besar yang mempunyai satusebiji bebawang, bawang putih dibentuk dari pelbagaibeberapa ulas bebawang yang mebentukmembentuk satusebiji rumpun bebawangbawang.
 
Bawang putih dipercayai [[tumbuhan asal|berasal]] dari tengah [[gunung|pergunungan]] Asia iaitu di [[Tajikstan]], [[Turkmenia]], [[Uzbekistan]] dan utara [[Iran]], [[Afghanistan]] dan [[Pakistan]].<ref>{{en}} Brewster, J.L. (2008). Onions and other Vegetable Alliums. 2nd edition. [[Wallingford, Oxfordshire|Wallingford]]: CABI Publication.</ref> Ia berasal dari [[tumbuhan liar]] yang kemudiankemudiannya dibuat [[pembiakbakaan tumbuhan]] sejak dulu kala. Tanaman ini merupakan tanaman yang mendapat penekanan di negara oirental seperti di [[China]] dan [[Korea]]dibiakbakakan.
 
Belum ada maklumat mengenai tanaman bawang putih dibuat di Malaysia kerana tanaman ini kurang sesuai di Malaysia yang mempunyai iklim lembab dan banyak hujan memudahkan serangan penyakit bawang putih. Negara pengeluar utama bawang putih didunia ialah China dengan 10.5 juta metrik tan setahun atau kira-kira 77% penghasilan dunia. Ini diikuti dengan India (4%), Korea (2%), [[Rusia]] (1.6%) dan [[Amerika Syarikat]] (1.4%). Malaysia merupakan negara pengimpot bersih utama bawang putih.
== Ciri-ciri morfologi ==
[[Fail:Garlic slice.jpg|thumb|kanan|150px|Keratan rentas seulas bawang putih.]]
Bawang putih ialah [[tumbuhan semusim|tanaman semusim]] yang mempunyai ciri-ciri morfologi sama seperti [[sayur]]an [[Allium]] yang lain iaitu mempunyai [[bebawang]], daun terubah, berakar cetek, dan mengeluarkan bau yang kurang enak.
[[Fail:Allium sativum Woodwill 1793.jpg|thumb|kiri|200px|Lukisan botani bawang putih (''Allium sativum'' Woodwill) (1793).]]
 
== EtimologiAsal perkataan ==
"'''Sativum'''" dalam [[nama botani]] untuk bawang putih bermaksud ditanam, selari dengan fakta bahawa "''A. sativum''" liar tidak diketahui asalnya. Nama kuno bawang putih oleh orang [[Mesir]] purba ialah ''khidjana''. Bawang putih digelar ''skórodon'' dalam [[bahasa Greek]] lama, ''shûm'' dalam [[bahasa Hebrew]], ''ajo'' dalam [[bahasa Sepanyol]], ''ail'' dalam [[bahasa Perancis]], ''aglio'' dalam [[bahasa Itali]], ''Knoblauch'' dalam [[bahasa Jerman]] dan ''suansuàn''(蒜) dalam [[bahasa Cina]]. Penggunaan satu sebuatansuku kata sahaja dalam bahasa Cina iaitu ''suan'' menunjukan betapa lamanya bawang putih itu telah digunakan di China dahulu kala lagi.<ref>{{en}} Kiple, K.F. and K.C. Ornelas. (2000). The Cambridge World History of Food. UK: Cambridge University Press.</ref>
 
== Sub-kumpulan ==
Bawang Putih digunakan dalam bentuk segar (Untuk masakan dan perubaatan), dikeringkan dan juga diproses dalam bentuk serbuk . Penyimpanan yang sempurna membolehkan bawang putih tahan lama sehinga beberapa bulan. Di Malaysia semua bangsa menggunakan bawang putih dalam masakan harian terutamanya masyarakat [[mahua|Cina]] dan menjadi satu kemestian.
 
Khasiat bawang putih memang diketahui sangat berguna untuk kesihatan manusia kerana membantu dalam membunuh parasit, membantu dalam sistem pernafasan, perbaikimembaiki sistem penghadaman dan kandungan tenaga yang rendah. Ia telah digunakan semenjak 510 [[sebelum masihi|sSMSM]] di China sebagai tumbuhan sihat untuk kesihatan manusia. Kajian saintis menunjukkan setiap 100 gram bawang putih mengandungi 623 kJ kalori, [[karbohidrat]] (33 g), [[gula]] (1 g), [[serat]] (2.1 g), [[lemak]] (0.5 g), [[protein]] (6.39 g), [[beta karotin]] ( 5 microgram), [[thiamine]] (vitamin B1) (0.2 microgram), [[riboflavin]] (vitamin B2) (0.11 microgram), [[niacin]] (0.7 mucrogram), asid panthitenik (0.59 microgram), [[Vitamin B6]] (1.2535 micragram), folate (3 microgram), [[vitamin C]] (31.2 mg), [[kalsium]] (181 mg), [[zat besi]] (1.7 mg), [[magnesium]] (25 mg), [[fosforus]] (153 mg), [[kalium]] (401 mg), [[natrium]] (17 mg) dan [[zink]] (1.16 mg). Kandungan zat lain ialah seperti [[mangan]] (1.672 mg) dan [[selenium]] (14 micrograms). Kandungan nutrien ini memberikan bawang putih sebagai sumber mineral utama untuk kesihatan manusia.{{fakta}}
 
Selain berfungsi sebagai anti bakteria, bawang putih di dapatididapati sangat baik untuk mengelakkan penyakit serangan jantung dan, mengurangkan tekanan darah tinggi dan mengelakkan penyakit kanser[[barah]]. Menjadi satu budaya di Korea dimana orang-orang tua-tua memakan bawang putih mentah di kebun dan kuil. Kajian saintis juga mendapati bawang putih mampu mengurangkan penyempitanpenyumbatan [[kolesterol]] pada salurandinding salur darah dalam [[kardiovaskular]] manusia. Kajian lain nyatakanmenyatakan ianya dapat kurangkanmengurangkan kandungan gula dalam badandarah dan mngurangkanmengurangkan [[batuk]].{{fakta}}
 
Bawang putih digunakan sebagai [[bumbu dapur|bumbu]]perencah yang digunakan hampir didalam setiap makanan dan masakan Malaysia. Sebelum dipakaidiguna sebagai ramuan, bawang putih dihancurkan dengan ditekan dengan sisi [[pisau]] (dikeprek) sebelum dihiris halus dan ditumis dengan sedikit minyak goreng. Bawang putih boleh juga ditumbuk dengan pelbagai jenis bahan ramuan yang lain.
 
Bawang putih mempunyai khasiat sebagai [[antibiotik]] alamisemula dijadi dalam tubuh manusia. Bawang ini telah dikenal pasti dapat memecahkan kolesterol yang menyekat perjalanan darah pada salur [[darah]] dan [[kolesterol]] ini dikenal pasti sebagai punca kepada penyakit darah tinggi.Ia juga membantu menyegarkan pernafasan sekalipun tempat yang banyak karbon monoksida (asap kenderaan).
 
Sayuran ini juga dapat menghindarkan seseorang daripada diserang kanserbarah kerana kandungan mineralnya membantutkanmenghalang pertumbuhan ketumbuhan [[tumorTumor|ketumbuhan]] <nowiki/>dalam tubuh badan.Selain itu, bagi mereka yang mempunyai masalah [[Jerawat|jerawat,]] [[Mikroorganisma|kuman]] yang menyebabkan jerawat tersebut dapat dibunuh dengan menumbuk bawang putih sertalalu menepekkannyamenepeknya di bahagian yang ber[[jerawat]]berjerawat.
 
== Penanaman ==
[[Fail:2-ortaggio,Taccuino Sanitatis, Casanatense 4182..jpg|thumb|150px|Gambaran pelukis: Petani menuai tanaman bawang putih.]]
Bawang putih ditanam sepanjang tahun sama ada [[musim bunga]], [[musim panas]], [[musim luruh]] dan juga [[musim sejuk]]. Benih tanaman dari bebawang yang telah dipilih dan dimasukkan 2-3 inci (1 cm) di dalam tanah atas batas dengan jarak tanaman 0.30 meter x 0.40 meter. Tidak banyak serangan serangga perosak dan penyakit tanaman bawang putih kecuali serangan cacing [[nematod]] dan penyakit [[akar putih]]. Serangga lain ialah [[kutu trip]] dan [[hamama]]. Kawalan menggunakan [[minyak putih]] lebih berkesan. Tanaman bawang putih memerlukan [[baja organik]] yang tinggi dan jarang-jarang digunakan racun kimia di Koreabanyak. Boleh kata tanaman bawang putih macam tanaman organik juga.
 
Terdapat 2 jenis bawang putih yang popular di Korea iaitu varieti bawang putih tangkai keras dan tangkai lembut. Jenis tangkai keras sesuai ditanam pada musim sejuk sementaramanakala jenis tangkai lembut sesuai ditanam pada musim panas dan kawasan yang berhampiran dengan [[khatulistiwa]]. Bawang putih mengeluarkan bau yang kuat ketika dimasak dan ini memberikan rasa yang sedapenak padadalam masakan.
 
== Penuaian ==
[[Fail:Allium sativum - Garlic - 01.jpg|thumb|kanan|Bawang putih yang telah dituai dijemur sebelum disimpan untuk kegunaan lain.]]
Penuaian dijalankan apabila daun mulai kering dan dicabut menggunakan tangan. Tanah yang tertinggal pada akar akan dibuang dengan tangan dan kemudian setiap rumpun diikat untuk dijemur. Bawang putih akan dibuat penggredan dengan 10 kg satuseikat ikat ikutmengikut saiz iaitu kecil, sederhana dan besar. Anggaran hasil bawang putih ialah antara 6 – 8 metrik tan satu hektar.
 
Penyimpanan bawang putih sangat kritikalpenting untuk memastikan bawang berada dalam keadaan rehat ([[dorman]]) beberapauntuk lamasuatu tempoh tertentu dengan pada suhu panas iaitu lebih dari 18&nbsp;°C (64&nbsp;°F) dan di kawasan yang agakberkelembapan udara keringrendah. Pada masa biasa (musim panas) bawang putih digantung di tepi atap atau rumah petani di Korea secara tradisional. Bawang putih tidak sesuai untuk disimpan di dalam peti sejuk kerana akankelembapan berlakuudara penurunanyang kualititinggi boleh mempercepatkan penguraian bawang putih oleh bakteria dan bawang menjadi rosak.
 
== Bacaan lanjut ==
23

suntingan