Perbezaan antara semakan "Emosi pada haiwan"

1,892 bait ditambah ,  7 tahun lalu
tiada ringkasan suntingan
'''Emosi pada haiwan''' ialah perasaan subjektif dan emosi yang dialami oleh vertebrat bukan manusia dan, lebih dikontroversikan, anggota lain alam haiwan. Emosi boleh diperihalkan sebagai [[pengalaman subjektif|pengalaman]] [[kesedaran|sedar]] [[kesubjektifan|subjektif]] yang terutamanya bercirikan [[ekspresi emosi|ekspresi]] [[psikofisiologi]], [[metabolisme|tindak balas biologi]], dan [[keadaan mental (nyahkekaburan)|keadaan mental]].
 
[[Charles Darwin]] merupakan salah seorang ahli sains pertama untuk mengarang tentang kewujudan dan sifat emosi pada haiwan bukan manusia. Pendekatan pemerhatiannya, yang kadang-kadang merupakan pendekatan anekdot, telah berkembang menjadi pendekatan sains pacuan hipotesis yang lebih teguh. Hipotesis umum yang berkait untuk berhubung kait antara manusia dengan haiwan bukan manusia juga menyokong dakwaan bahawa haiwan bukan manusia boleh merasai emosi dan bahawa emosi manusia berubah ansur daripada mekanisme sama.<ref>{{Petik jurnal|first=J.|last=Panksepp|title=Toward a general psychobiological theory of emotions|journal=Behavioral and Brain Sciences|volume=5|issue=3|year=1982|pages=407–422|doi=10.1017/S0140525X00012759}}</ref><ref>{{Petik web|url=http://www.bristol.ac.uk/news/2010/7165.html|title=Emotions help animals to make choices (keluaran akhbar)|year=2010|publisher=Universiti Bristol|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref><ref>{{Petik buku|title=Animals, Ethics and Trade: The Challenge of Animal Sentience|editor=Jacky Turner and Joyce D'Silva|year=2006|publisher=Earthscan|url=http://books.google.dkcom/books?id=Jl6cejHNQQUC&lpg=PA27&ots=l_BjHThXMA&dq=animal%20emotions%20&lr&pg=PA28#v=onepage&q=animal%20emotions&f=false|accessdate=26 Oktober 2013|isbn=9781844072545}}</ref><ref>{{Petik web|url=http://www.scientificamerican.com/article.cfm?id=grief-creature-compassion-how-to-identify-grief-in-animals|author=Wong, K.|title=How to identify grief in animals|publisher=Scientific American|year=2013|accessdate=26 Oktober 2013}}</ref> Beberapa ujian, seperti ujian [[bias kognisi]] dan model-model [[ketidakupayaan terpelajar]], telah dikembangkan. Bias-bias kognisi (perasaan optimisme atau pesimisme) telah ditunjukkan dalam julat spesies luas termasuk tikus, anjing, kucing, beruk resus, biri-biri, [[ayam|anak ayam]], perling,<ref name="Rygula"/> babi<ref>{{Petik jurnal|first1=C.|last2=Bateson|last1=Douglas|first2=M.last2=Bateson|first3=C.|last3=Walsh|first4=A.|last4=Béduéc|first5=S.A.|last5=Edwards|title=Environmental enrichment induces optimistic cognitive biases in pigs|journal=Applied Animal Behaviour Science|volume=139|issue=1–2|year=2012|pages=65–73|doi=10.1016/j.applanim.2012.02.018}}</ref> dan lebah madu.<ref name="Bateson"/>
 
Sesetengah ahli [[behaviorisme]] mendakwa [[model rangsangan–gerak balas|model-model rangsangan–gerak balas]] menyediakan penjelasan cukup untuk tingkah laku haiwan yang telah diperihalkan beremosi, dan bahawa pempostulatan bahawa [[kesedaran haiwan|haiwan adalah sedar]] tidak diperlukan. Ahli behaviorisme lain selanjutnYa mempersoalkan sama ada haiwan merasai emosi pada dasar bahawa emosi adalah tidak sejagat sungguhpun sesama manudia, bahawa pentafsiran tingkah laku haiwan adalah [[antropomorfisme|antropomorfik]], dan bahawa takrifan emosi kekurangan keteguhan.
 
==Etimologi, takrifan, dan pembezaan==
Perkataan "emosi" diadaptasi daripada perkataan bahasa Perancis ''émouvoir'', yang bererti "mendorong". Walau bagaimanapun, pelopor terawal bagi kata ini boleh jadi bertarikh kembali kepada asal usul bahasa.
 
Emosi telah diperihalkan sebagai gerak balas diskret dan tekal terhadap peristiwa dalaman atau luaran yang mempunyai keertian tertentu untuk organisma. Emosi bertempoh singkat dan terdiri daripada satu set gerak balas terkoordinat, yang boleh termasuk mekanisme-mekanisme [[fisiologi]], [[tingkah laku]], dan [[neural]].<ref>{{Petik buku|last=Fox|first=E.|title=Emotion Science: An Integration of Cognitive and Neuroscientific Approaches|year=2008|publisher=Palgrave MacMillan|isbn=978-0-230-00517-4|pages=16–17}}</ref> Emosi juga telah diperihalkan sebagai hasil [[evolusi]] kerana emosi menyediakan jalan penyelesaian baik kepada masalah purba dan berulang-ulang yang dihadapi oleh leluhur.<ref>{{Petik jurnal|last=Ekman|first=P.|title=An argument for basic emotions|journal=Cognition and Emotion|year=1992|volume=6|issue=3|pages=169–200|doi=10.1080/02699939208411068}}</ref>
 
===Emosi manusia asasi dan kompleks===
Pada manusia, suatu pembezaan kadang-kadang dibuat antara emosi "asasi" dengan "kompleks". Enam emosi telah dikelaskan sebagai asasi: [[kemarahan]], [[kejijikan]], [[ketakutan]], [[kebahagiaan]], [[kesedihan]] dan [[keterkejutan (emosi)|keterkejutan]].<ref name=Handel>{{Petik web|last=Handel|first=S.|title=Classification of Emotions|url=http://www.theemotionmachine.com/classification-of-emotions|accessdate=30 April 2012}}</ref> Emosi kompleks patut menyertakan [[kebencian]], [[kecemburuan]] dan [[simpati]]. Walau bagaimanapun, pembezaan ini sukar untuk dikekalkan, dan haiwan bukan manusia kerap dikatakan juga mengungkapkan emosi-emosi kompleks tersebut.<ref name="Dawkins2000"/>
 
==Lihat juga==
 
==Bacaan lanjut==
* {{Petik buku|url=http://books.google.com/?id=x1bbhp_f9pQC&dq=emotion+animals+date:2006-2008|title=The Emotional Lives of Animals| first=M.|last=Bekoff|author2=[[Jane Goodall]]|isbn=1-57731-502-2|year=2007|authorlink2=Jane Goodall}}
* Holland, J. (2011). [http://www.amazon.com/dp/B0057X4AUQ Unlikely Friendships]: 50 Remarkable Stories from the Animal Kingdom.
* Swirski, P. (2011). "You'll Never Make a Monkey Out of Me or Altruism, Proverbial Wisdom, and Bernard Malamud's ''God's Grace''." ''American Utopia and Social Engineering in Literature, Social Thought, and Political History.'' New York, Routledge.
30,840

suntingan