Perbezaan antara semakan "Guatemala"

12 bait ditambah ,  5 tahun lalu
tiada ringkasan suntingan
k (fixing dead links)
{{Otheruses}}
 
 
{{Infobox_Country
|conventional_long_name = Republik Guatemala<br><big>ريڤوبليكريڤوبليک ڬواتمالاݢواتيمالا<big/>
|common_name = Guatemala
|native_name = ''República de Guatemala''
|national_anthem = [[Himno Nacional de Guatemala]]
|official_languages = [[bahasa Sepanyol]]
|capital = [[BandarayaBandar Raya Guatemala]]
|latd=14 |latm=38 |latNS=U |longd=90 |longm=30 |longEW=B
|largest_city = [[BandarayaBandar Raya Guatemala]]
|government_type = [[Sistem kepresidenan|Republik kepresidenan]]
|leader_title1 = [[Presiden Guatemala|Presiden]]
Guatemala yang merupakan negara yang terbesar dan yang mempunyai paling banyak penduduk di Amerika Tengah terkenal kerana peranan sejarahnya sebagai sebuah pusat utama kebudayaan [[Pra-Columbia]], khususnya [[kebudayaan Maya]]. Banyak tapak yang mempunyai kepentingan [[arkeologi]] utama telah ditemui, termasuk puing-puing kota kuno di [[Tikal]]. Bilangan tapak yang besar ini menyebabkan [[BBC]] menamakan Guatemala sebagai sebuah destinasi kebudayaan yang teratas di dunia, dan membantunya mendapatkan arus pelancong yang sihat (1.4 juta pada tahun 2006). Selain daripada [[pelancongan]], [[ekonomi]] Guatemala bergantung terutamanya kepada [[pertanian]], dengan [[kopi]] dan [[gula]] merupakan antara [[eksport]] utamanya.
 
Guatemala ialah sebuah [[demokrasi perwakilan]], dengan ibu negaranya di [[BandarayaBandar Raya Guatemala]]. Sungguhpun negara ini agak stabil sejak tahun [[1996]], sejarah Guatemala baru-baru ini telah dilanda oleh [[perang saudara]] dan [[rampasan kuasa]] ketenteraan yang telah melembapkan proses pembangunan negara. Banyak kawasan dalaman Guatemala masih tidak dibangun sama sekali, termasuk banyak [[hutan hujan]] dan [[tanah lembap]]. Guatemala yang mempunyai banyak ekosistem yang unik dan penting dari segi [[biologi]] telah menyumbangkan kepada penentuan [[Mesoamerika]] sebagai sebuah [[kawasan biokepelbagaian titik panas]] yang penting. <ref>{{cite web |title= Gambaran Keseluruhan Titik Panas Biokepelbagaiaan Mesoamerika |publisher= Pemuliharaan Antarabangsa |url= http://www.biodiversityhotspots.org/xp/Hotspots/mesoamerica/ |accessdate= 2007-02-01 }}</ref>
 
 
Pada [[3 Oktober]] [[1821]], kawasan Kapten Jeneral Guatemala, (terdiri daripada Chiapas, Guatemala, El Salvador, Nicaragua, Costa Rica, dan Honduras) mengisytiharkan kemerdekaan daripada Sepanyol dan penggabungannya ke dalam [[Empayar Mexico]]. Kawasan tersebut telah ditaklukkan oleh Sepanyol Baru pada sepanjang zaman penjajahan tetapi dari segi praktik, ditadbirkan secara berasingan. Kesemua kawasan ini kecuali Chiapas tidak lama kemudian berpisah daripada Mexico selepas Agustín I dari Mexico dipaksa turun takhta.
 
Kesemua provinsi Guatemala membentuk [[Provinsi-provinsi Bersatu Amerika Tengah]] yang juga dikenali sebagai Persekutuan Amerika Tengah (Federacion de Estados Centroamericanos). Ibu negaranya dikekalkan di [[BandarayaBandar Raya Guatemala]] yang masih merupakan bandar raya yang mempunyai paling banyak penduduk di [[Amerika Tengah]] pada hari ini.
 
Sebuah tempoh politik yang tidak stabil menyusul, diburukkan oleh kejatuhan pasaran dunia untuk pewarna añil ([[nila]]), keluaran eksport Guatemala yang utama ke [[Eropah]], disebabkan oleh rekaan pewarna tiruan. Ini mengakibatkan setiap provinsi meninggalkan Persekutuan antara tahun-tahun [[1838]] dan [[1840]], mulai dengan Costa Rica. Oleh itu, Guatemala menjadi sebuah negara merdeka.
</td></ol></table>
 
Guatemala amat terpusat. [[Pengangkutan]], [[komunikasi]], [[perniagaan]], [[politik]], serta kebanyakan kegiatan bandar yang relevan berlaku di [[BandarayaBandar Raya Guatemala]], bandar raya yang terbesar di Amerika Tengah.
 
BandarayaBandar Raya Guatemala mempunyai lebih kurang 2 juta orang penduduk di dalam had kawasan bandar rayanya dan melebihi 5 juta orang di kawasan bandar. Ini merupakan peratusan penduduk negara yang agak besar (12 juta orang).
 
== Geografi ==
Pengguna awanama